Terimler sözlüğü

Programda ve bu kılavuzda geçen terimler, alfabetik sırayla.

age: şifreli bir arşiv diskinin kullandığı açık dosya şifreleme biçimi. Windows, Linux ve macOS için age programı bu tür her diskte bulunur (bkz. “Şifreli disk yazılması”).

Anlık görüntü: tesis dışı yedeğe yapılan tek bir gönderimdeki dosyaların durumu (bkz. “Tesis dışı yedeğin ayarlanması”).

Arşiv (disk için): diske yazılmak üzere hazırlanan, kendi Sigelith mührü olan seçili dosya ve klasörler (bkz. “Seçilen dosya ve klasörlerin yazılması”).

Arşiv diski: programla yazılmış, kendini açıklayan ve program olmadan da okunabilen DVD, BD-R, BDXL ya da M-DISC disk (bkz. “Disk ve yazıcı sürücü seçimi”).

Artımlı kayıt: 256 MB ve üzeri büyük dosyaların kayıt yöntemi. Dosya yedekte bir tarif ve parçalar olarak durur; sonraki her sürüm yalnızca değişen parçaları kaydeder (bkz. “Sihirbaz olmadan yedek oluşturma”).

Ayna kopya: önceki dosya sürümleri olmadan, kaynakla uyumlu tutulan tek bir klasörden oluşan yedek düzeni (bkz. “Sihirbaz olmadan yedek oluşturma”).

BeatTime: programın yedek sürümlerini adlandırmak için kullandığı zaman, örneğin @487. Bir gün, UTC gece yarısından itibaren sayılan 1000 beat’ten oluşur; bu yüzden aynı sayı tüm dünyada aynı anı gösterir.

Bitcoin çıpası: haftanın kökünün Bitcoin blok zincirine yazılması; tam mührün son adımı (bkz. “Mühür ya da zaman damgası bekliyor”).

Deneme geri yüklemesi: rastgele seçilen bir dosya örneğinin geçici bir klasöre geri yüklenmesi ve özgün dosyalarla karşılaştırılması (bkz. “Deneme geri yüklemesi”).

Dışlama: yedeğin atladığı dosya ve klasörlerin deseni, örneğin *.tmp (bkz. “Gereksiz dosyaların dışlanması”).

Disk kartı: şifreli diskin parolasını ve kısa bir okuma talimatını içeren çıktı ya da PDF dosyası. O olmadan şifreli diski okuyamazsınız (bkz. “Şifreli disk yazılması”).

Disk kaydı: arşiv disklerinin listesi: hangi diskte ne olduğu, nerede durduğu ve ne zaman kontrol edileceği (bkz. “Disk kaydı: saklama yeri ve dosya arama”).

Dosya kanıtı: yedekteki tek bir dosyanın sürümün damga anında zaten var olduğunu, diğer dosyaları açığa çıkarmadan doğrulayan .sigelith-proof uzantılı dosya (bkz. “Tek bir dosya için zaman kanıtı oluşturulması”).

drand: belirlenmiş anlarda rastgele değerler yayımlayan herkese açık bir ağ. Zaman kapsülü, onun açılış anına ait turunu kullanır (bkz. “Bir klasörün seçilen tarihe kadar mühürlenmesi”).

Fidye yazılımı (ransomware): dosyaları şifreleyen ve fidye isteyen kötü amaçlı yazılım (bkz. “Yedekleme durdu: birçok dosya şifrelenmiş görünüyor”).

Haftalık imza: Sigelith’in bir haftanın tüm zaman damgalarının altına attığı ve hafta kapandıktan sonra, pazartesi 00:00 UTC’de verilen imza (bkz. “Mühür ya da zaman damgası bekliyor”).

ISO görüntüsü: daha sonra ya da başka bir programla yazılmak üzere, diskin tüm içeriğini tek bir dosyada toplayan görüntü (bkz. “Yalnızca ISO görüntüsü oluşturulması”).

İçerik denetimi: bir sürümün dosyalarının, Sigelith’in herkese açık günlüğündeki mührüyle eşleşip eşleşmediğinin kontrolü (bkz. “Yedekteki dosyaların değiştirilip değiştirilmediğinin kontrolü”).

Kova (bucket): S3 uyumlu bir hizmetteki veri alanı (bkz. “Tesis dışı yedeğin ayarlanması”).

Kurtarma kodu: zaman kapsülünün anahtarını oluşturan üç parçadan biri; kapsülün yanına kaydedilir (bkz. “Bir klasörün seçilen tarihe kadar mühürlenmesi”).

Kurtarma verileri (PAR2): diskteki, diskin bozuk kısmını yeniden oluşturmaya yarayan ek veriler; varsayılan olarak verinin %15’ine kadar (bkz. “Yazılan diskte neler var ve neden daha fazla yer kaplıyor”).

Program günlüğü: işlemlerin akışının, hataların tam nedenleriyle birlikte kaydı (bkz. “Ayrıntılar nerede: program günlüğü”).

Sabit bağlantı: NTFS dosya sisteminin aynı dosyayı ikinci kez yer kaplamadan birkaç klasörde gösterme yöntemi. Bu sayede tarihli sürümler yalnızca değişen kadar yer kaplar. exFAT ve FAT32 dosya sistemleri bunu yapamaz.

Sağlama toplamı (SHA-256): dosya içeriğinin kısa bir “parmak izi”. İçerikteki en küçük değişiklik başka bir toplam verir; bu yüzden program toplamlara bakarak dosyanın sağlam olup olmadığını anlar.

Saklama kuralları: kaç yedek sürümünün saklanacağına ilişkin ayar; fazlasını program başarılı bir yedeklemeden sonra siler (bkz. “Saklanacak sürüm sayısının belirlenmesi”).

Sigelith kanıtları: yedekteki, Sigelith Desktop ile damgalanmış belgeleri ve onların .beatproof dosyalarını içeren “Sigelith Evidence” klasörü (bkz. “Sigelith Desktop kanıtlarının korunması”).

Sigelith mührü (zaman damgası): bir yedek sürümünün ya da arşivin tam olarak bu hâliyle damga anında zaten var olduğunun kanıtı. Sigelith’e yalnızca, dosyaların adlarının ya da içeriğinin yeniden oluşturulamayacağı bir özet gider (bkz. “Yedek sürümlerine Sigelith zaman damgası verilmesi”).

Sigelith’in herkese açık günlüğü: Sigelith’in tuttuğu zaman damgası kaydı. Durumunu bağımsız tanıklar ve Bitcoin blok zinciri doğrular; bu yüzden bir kayıt sessizce değiştirilemez.

Son sağlam sürüm: tüm dosyaları mühürle eşleşen en yeni yedek sürümü (bkz. “Yedekteki dosyaların değiştirilip değiştirilmediğinin kontrolü”).

Sürekli yedekleme: değişikliklerin, dosya kaydedildikten birkaç dakika sonra yedeğe girdiği zamanlama (bkz. “Sürekli yedeklemenin açılması”).

Sürüm (tarihli): yedek klasöründeki, tarih ve saat içeren klasör: bir yedekleme çalıştırmasındaki dosyaların tam durumu (bkz. “Sihirbaz olmadan yedek oluşturma”).

Şablon: tek tıklamayla ya da bir zamanlamaya göre çalıştırılan kayıtlı yedek ayarları (bkz. “Ayarların şablon olarak kaydedilmesi”).

Şifreleme: yedek dosyalarının parola olmadan okunamayacak bir biçimde kaydedilmesi. Program AES-256-GCM kullanır ve anahtarı paroladan Argon2id ile türetir. Şifreli dosyaların uzantısı .cvlt’dir (bkz. “Yedeğin şifrelenmesi”).

Tamamlanmamış sürüm: kesilen ya da hatalarla biten bir yedeklemeden kalan sürüm. Program onu tamamlamayı önerir (bkz. “Yarım kalan yedeğin tamamlanması”).

Tesis dışı yedek: S3 uyumlu bir internet depolama hizmetindeki ikinci, şifreli yedek (bkz. “Tesis dışı yedeğin ayarlanması”).

UTC: Eş Güdümlü Evrensel Zaman. Yedek sürümlerinin adlarındaki tarihler UTC tarihleridir.

Windows Kimlik Bilgileri Yöneticisi: Windows’un hesabınıza bağlı parola deposu. Program parolaları ve erişim bilgilerini burada hatırlar (bkz. “Hatırlanan parolaların silinmesi”).

Yedeğin içindekiler listesi: yedek klasöründeki, dosyaların listesini, sağlama toplamlarını ve kayıt yerlerini içeren program dosyası. Program yedeği bu dosya olmadan da, dosyaları içeriklerinden tanıyarak okuyabilir.

Yedek klasörü: “Nereye kaydediyoruz” bölümünde seçilen klasör. Sürümleri, içindekiler listesini ve programın dosyalarını içerir. Geri yükleme ve kontrol için her zaman tarihli sürüm klasörü değil, bu ana klasör seçilir.

Yedek parolası, disk parolası, tesis dışı yedek parolası: üç tür yedek için üç ayrı parola. Hiçbiri kurtarılamaz ya da sıfırlanamaz (bkz. “Yedeğin ya da diskin parolasını hatırlamıyorum”).

Yedekleme sırasındaki değişiklikler için tamamlama: yedekleme bittikten sonra programın, yedekleme sırasında değişen dosyaları aynı sürüme eklemesi (bkz. “Sihirbaz olmadan yedek oluşturma”).

Zaman kapsülü: belirlenen bir ana kadar mühürlenmiş ve yedekte saklanan seçili bir klasör (bkz. “Bir klasörün seçilen tarihe kadar mühürlenmesi”).

Zamanlama: yedeklemenin ne zaman kendiliğinden başlayacağını belirleyen şablon ayarı. Zamanlamanın başlattığı yedekleme, zamanlanmış yedeklemedir (bkz. “Otomatik yedeklemelerin ayarlanması”).